ტომი მესამე

წიგნი მოწონებულია და რეკომენდებულია გამოსაქვეყნებლად საქართველოს სსრ მეცნიერებათა აკადემიის ივ. ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტის სამეცნიერო საბჭოს მიერ.

Table Of Contents: შესავალი; § 1. ეპოქის ზოგადი დასხასიათება (ზ. ანჩაბაძე); § 2. წყაროები; ა. ქართული, ბიზანტიური და დასავლეთევროპული წყაროები; 1. XI- XII სს. ისტორიის წყაროები (მ. ლორფქიფანიძე); 2. XIII-XV სს. ისტორიის წყაროები (ბ. ლომინაძე); ბ. სომხური წყაროები (ა. აბდალაძე); გ. არაბული წყაროები (ბ. სილაგაძე); დ. სპარსული წყაროები (კ. ტაბატაძე); § 3. ისტორიულ-გეოგრაფიული მიმოხილვა (მ. ბერძნიშვილი); ნაწილი I; საქართველოს ფეოდალური საზოგადოება და სახელმწიფო აღმავლობის გზაზე; (X-ს 80-იანი წლები-XIII ს.დასაწყისი); თავი პირველი. სოციალურ-ეკონომიკური განვითარება და კლასობრივი ბრძოლა; § 1. სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების დონის საკითხი (რ. მეტრეველი); § 2. ქართული სოფელი (მ. ბერძნიშვილი); § 3. სოფლის მეურნეობა (რ. მეტრეველი); § 4. ქალაქები. ხელოსნობა და ვაჭრობა; ა. ზოგადი მიმოხილვა (შ. მესხია); ბ. ხელოსნობა (რ.მეტრეველი); გ. ვაჭრობა (შ.მესხია); დ. მოსახლეობა . სოციალური ურთიერთობა ქალაქებში; ე. საქალაქო მმართველობა; § 5. საზოგადოებრივი კლასები და კლასობრივი ბრძოლა (მ.ბერძნიშვილი); თავი მეორე.საქართველოს შინაპოლიტიკური და საგარეო ვითარება X ს. 80-იანი წლებიდან XI ს. 80-იან წლებამდე (მ.ლორთქიფანიძე); § 1. ბრძოლა საქართველოს გაერთიანებისათვის (X ს. დასასრ.- XI ს. 60-იანი წლები); § 2. მონარქიის საგარეო პოლიტიკა (X ს. დასასრ.- XI ს. 60-იანი წლები); § 3. თურქ-სელჩუკთა შემოსევები; თავი მესამე. საქართველო XI ს . ბოლოსა და XII ს. პირველ მეოთხედში. დავით IV აღმაშენებელი (მ. ლორთქიფანიძე); § 1. საქართველოს ფეოდალური მონარქიის გაძლიერება. დავით IV -ის რეფორმები; § 2. თურქ-სელჩუკების განდევნა. საქართველოს სახელმწიფოს საზღვრების გაფართოება; თავი მეოთხე.საქართველოს საგარეო და შინა პოლიტიკური ვითარება XII ს. მეორე მეოთხედიდან 80-იანი წლების დასაწყისამდე (მ.ლორთქიფანიძე); § 1. საგარეო პოლიტიკური ურთიერთობანი; § 2. შინაპოლიტიკური ვითარება; თავი მეხუთე.საქართველო XII-XIII სს. მიჯნაზე; § 1. საშინაო პოლიტიკური ვითარება თამარის მეფობაში (შ. ბადრიძე); § 2. საქართველოს საგარეო პოლიტიკური ურთიერთობანი თამარის მეფობაში (ნ. შენგელია); § 3. საშინაო და საგარეო პოლიტიკა XIII ს. 10-20-იან წლებში (შ. ბადრიძე); თავი მეექვსე; სახელმწიფო წყობილება (მ. ბერძნიშვილი); თავი მეშვიდე. კულტურა (თ. პაპუაშვილი ); § 1. სწავლა-განათლება და კულტურის ცენტრები; § 2. ისტორიოგრაფია; § 3. ლიტერატურა; § 4. ფილოსოფიური აზრი (შ. ხიდაშელი); § 5. სამართლებრივი კულტურის საკითხები (თ. პაპუაშვილი); § 6. ხელოვნება (XI-XIII სს.) ( ვ. ბერიძე); § 7. კულტურული ურთიერთობა მეზობელ ქვეყანასთან (თ. პაპუაშვილი); § 8. საქართველოს მოსახლეობის ყოფა და კულტურა XI-XIII საუკუნეებში ( არქეოლოგიური მასალების მიხედვით) (გ. ლომთათიძე); ა. წყარო-ძეგლების მიმოხილვა; ბ. ყოფისა და კულტურის სურათის მონახაზი; ნაწილი II; საქართველო XIII-XV სს.; თავი მერვე. საქართველოს დაპყრობა მონღოლების მიერ; § 1. მონღოლები და მათი დაპყრობითი ომები (რ. კიკნაძე); § 2. ხორეზმელები საქართველოში; § 3. საქართველოს დაპყრობა მონღოლთა მიერ; § 4. მონღოლებთან დაზავება (ბ. ლომინაძე); თავი მეცხრე. მონღოლთა ბატონობა საქართველოში და ბრძოლა მის წინააღმდეგ (XIII ს. 40-XIV ს. 10- იანი წწ.) ბ. ლომინაძე); საქართველო XIII ს. 40-70-იან წლებში; § 1. მონღოლთა სამხედრო-ადმინისტრაციული სისტემა საქართველოში; § 2. შეთქმულება კოხტასთავს; § 3. ორმეფობა საქართველოში; § 4. მონღოლური გადასახადები და სამხედრო ბეგარა; § 5. აჯანყებანი მონღოლა ბატონობის წინააღმდეგ (XIII ს. 50-60 -იანი წლები); § 6. ოქროს ურდოსა და ილხანთა შორის ომები და საქართველო; § 7. მონღოლთა ბატონობის ეკონომიკური და პოლიტიკური შედეგები (XIII ს. 40-70-იანი წწ.); ა. ეკონომიკური მდგომარეობა; ბ. შინაპოლიტიკური ვითარება; გ. სამცხის სამთავრო XIII ს. მეორე ნახევარში; დ. დასავლეთ საქართველო XIII ს. მეორე ნახევარში საქართველო XIII ს. 70- იან – XIV ს. 10- იან წლებში; § 8. დიმიტრი II თავდადებული; § 9. მონღოლთა წინააღმდეგ აჯანყება ქართლში XIII- XIV სს-თა მიჯნაზე; § 10.მონღოლთა ბატონობის ეკონომიკური შედეგები; თავი მეათე. საქართველო XIV ს. პირველ ნახევარში. მონღოლთა ბატონობის გადაშენება. გიორგი V ბრწყინვალე (ბ. ლომინაძე); § 1. მონღოლა ბატონობის დასასრული და ქვეყნის პოლიტიკური მთლიანობის აღდგენა; § 2. მდგომარეობა ქართლის მთიანეთში და სამეფო ხელისუფლების ღონისძიებანი; § 3. ღონისძიებანი ცენტრალური მმართველობის აღდგენა-მოწესრიგებისათვის; § 4. ქვეყნის სამეურნეო-ეკონომიკური წინსვლა; § 5. საქართველოს საგარეო მდგომარეობის გაუმჯობესება; § 6. სიძნელეები საქართველოს აღდგენის გზაზე; თავი მეთერთემეტე. ქართველი ხალხის ბრძოლა უცხოელ დამპყრობთა წინააღმდეგ XIV- XV საუკუნეთა მიჯნაზე (კ. ტაბატაძე); § 1. თემურლენგის დაპყრობითი ომები და მისი პირველი შემოსევა საქართველოში 1386 წ.; § 2. თემურლენგის მეორე შემოსევა საქართველოში 1387 წ.; § 3. თემურლენგის მესამე და მეოთხე შემოსევები საქართველოში 1394 წ.; § 4. თემურლენგის მეხუთე (1399 წ) და მეექვსე (1400 წ.) შემოსევები საქართველოში; § 5. 1401 წ. შამქორის ზავი და თემურლენგის მეშვიდე შემოსევა საქართველოში; § 6. თემურლენგის მერვე (უკანასკნელი) შემოსევა საქართელოში 1403 წ. ზავის დადება; § 7. საქართველოს პოლიტიკური მდგომარეობა XV ს. დასაწყისში; § 8. თემურლენგის შემოსევათა შედეგები; თავი მეთორმეტე; საქართველო XV საუკუნის პირველ ნახევარში. ღონისძიებები ქვეყნის აღდგენისათვის. ალექსანდრე I დიდი (ბ.ლომინაძე); თავი მეცამეტე. საქართველო XV ს. მეორე ნახევარში. ერთიანი საქართველოს საბოლოო დაშლა სამეფოებად და სამთავროებად (ბ.ლომინაძე); § 1. შინაური სიძნელეები. პოლიტიკური დაშლის დასაწყისი; § 2. საგარეო სიძნელეები. ბიზანტიის დაცემა; § 3. ანტიოსმალური კოალიციის შექმნის ცდა და მასში საქართველოს მონაწილეობა; § 4. ერთიანი სამეფოს დაშლა; § 5. უზუნ ჰასანის შემოსევები; § 6. დაშლის საფუძვლები. სოციალურ-ეკონომიკური სიძნელეების გაღრმავება XV ს. 60-70 -ისან წლებში; § 7. უკანასკნელი ცდები საქართველოს მთლიანობის აღდგენისათვის და მისი ჩაფუშვა; თავი მეთოთხმეტე. ცვლილებები საზოგადოებრივი კლასების მდგომარეობაში XIII- XV სს. (ბ.ლომინაძე); § 1. უშუალომწარმოებელთა სოზოგადოება-გლეხობა; § 2. გლეხთა კლასობრივი ბრძოლა; § 3. გარდამავალი საზოგადოებრივი ფენა – სახური. ვაჭრები; § 4. მფლობელთა საზოგადოება – ფეოდალები; § 5. მსხვილი ფეოდალური მიწისმფლობელობის განვითარება XIII- XV სს.; ა. მსხვილი მამულის სოციალური ბუნება; ბ. მსხვილი მამულები; გ. მსხვილი მამულის შინაგანი ორგანიზაცია; თავი მეთხუთმეტე; ცენტრალური ხელისუფლების ბრძოლა დარღვეულ სოციალურ ურთიერთობათა აღსადგენად (XIV- XV სს.)(ბ.ლომინაძე); თავი მეთექვსმეტე. ქართული კულტურა XIII- XV საუკუნეებში; § 1. კულტურულ -საგანმანათლებლო კერები საქართველოში და მის გარეთ (თ. პაპუაშვილი); § 2. ისტორიოგრაფია; § 3. ლიტერატურა; § 4. კანონმდებლობა; § 5. ხელოვნება (ვ. ბერიძე).
Date of Issue: 1979
Source: საქართველოს ისტორიის ნარკვევები: 8 ტომად / საქართველო XI-XV საუკუნეებში / ტომის რედ.: ზ. ანჩაბაძე, ვ. გუჩუა – : მეცნიერება, 1979 – 653გვ.